Lezing over De Virieu
Op vrijdagavond 30 oktober geeft Roland Gieles, conservator van Museum Stadskasteel, een geïllustreerde lezing over Francois Willem de Virieu, stadsarchitect van Zaltbommel en nog veel meer.
Zijn naam is nog altijd verbonden aan een wijk, een singel en een park in de stad, maar wie was die illustere Bommelaar? De Virieu (1789-1876) was behalve stadsarchitect onder meer directeur van het plaatselijk postkantoor. Ook speelde hij een belangrijke rol bij de oprichting van de Maatschappij tot Nut van ‘t Algemeen en Herensociëteit De Verdraagzaamheid. In zijn vrije tijd verzamelde en kweekte hij exotische planten en ontpopte hij zich als een verdienstelijk kunstenaar. Onderstaand stilleven is van zijn hand.
Over deze duizendpoot, die precies 150 jaar geleden overleed, gaat de presentatie die gepland staat tussen 19.30 uur en 21.30 uur in de Gasthuiskapel. De zaal aan de Gasthuisstraat 36 in Zaltbommel gaat om 19.00 uur open. Het betreft een samenwerkingsproject van Museum Stadskasteel Zaltbommel en de Historische Kring Bommelerwaard.
De toegangsprijs bedraagt 10 euro, inclusief koffie/thee. Leden van de HKB en vrijwilligers van het museum hebben gratis toegang. Aanmelden via info@stadskasteelzaltbommel.nl is noodzakelijk. Vermeld daarin naam, telefoonnummer, en met hoeveel personen je komt. Daarop sturen wij een bevestiging met betaalverzoek. Graag inschrijven vóór 28 oktober.
Leden van de Historische Kring kunnen zich aanmelden via info@hkbommelerwaard.nl, vrijwilligers van het museum via info@stadskasteelzaltbommel.nl
Museumconservator Roland Gieles met een portret van De Virieu, geschilderd ten tijde van zijn huwelijk. De 19e-eeuwse stads- en landschapsarchitect ontwierp ook het stadspark op de Zaltbommelse wallen.
Opwarmertje bij Sint-Maartensfeest
Tijdens het Sint-Maartensfeest op woensdag 11 november zet Museum Stadskasteel de poort gastvrij open. Jong en oud kan zich ‘s avonds warmen bij de vuurkorven in de tuin, en voor de kinderen is er gratis warme chocolademelk.
Vroeg in de avond, wanneer in de binnenstad van Zaltbommel alles in rep en roer is vanwege de optocht, en wanneer de kleinsten druk zijn met het traditionele sintmaartenlopen, zorgt het museum aan de Nonnenstraat voor een pauzemomentje. Tussen 18.30 uur en 20.00 uur is jong en oud welkom in de sfeervol verlichte kasteeltuin. De kleintjes kunnen dan marshmallows roosteren boven het vuur. Voor volwassenen is er koffie, thee en glühwein te koop. Het museum is op dat tijdstip gesloten.
Sint-Maartenworkshop
in het MuseumAtelier
Op 7 november, de zaterdag voorafgaand aan Sint Maarten, staat in het MuseumAtelier een workshop gepland voor kinderen vanaf 7 jaar. Kunstdocente Jacqueline Jans: “Speciaal voor het Sint-Maartensfeest gaan we een etsdruk van de toren maken.” Het resultaat: twee kleurrijke boekenleggers of mini schilderijtjes. “Eén voor jezelf en één om uit te delen”, aldus de Zaltbommelse die namens het Stadskasteel al jarenlang een belangrijk deel van de jongereneducatie voor haar rekening neemt. De workshop is van 10.00 uur tot 12.00 uur en de kosten zijn 10 euro. Er is een beperkt aantal plaatsen, dus haast je voor aanmelding. Dat kan hier.
Bijzondere aanwinst: een aquarel van Springer
Onlangs wist het museum tijdens een veiling de hand te leggen op een zeldzame en opvallend grote aquarel. Het is een gedetailleerde weergave van het zuidportaal van de Zaltbommelse Sint-Maartenskerk, geschilderd in 1860.
Het werk is gesigneerd door Cornelis Springer (1817-1891), in zijn tijd een gerenommeerd kunstenaar. De Amsterdammer was specialist in het schilderen van stadsgezichten en behoorde binnen dit genre tot de Nederlandse top. Hij schilderde voornamelijk oudhollandse steden langs de Zuiderzee, maar was ook gecharmeerd van kleinere plaatsen langs de grote rivieren. In 1859 bezocht hij Zaltbommel. Ook daar maakte hij meerdere schetsen. Zijn mooiste tekeningen gebruikte hij gewoonlijk in zijn atelier als geheugensteuntje bij de vervaardiging van olieverfschilderijen. Aquarellen van zijn hand zijn zeldzaam.
In de afgelopen decennia bouwde het museum een kleine collectie op met werk van Springer. Conservator Roland Gieles: “De nieuwe aquarel is een waardevolle toevoeging omdat we nu meer kunnen laten zien over de werkwijze van de kunstenaar. Daarnaast zijn we blij dat de waterverfschildering na jarenlange omzwervingen weer ‘thuis’ is in Zaltbommel, op de plek waar die is ontstaan, en dat die behouden blijft voor latere generaties.” Samen met schetsen en olieverfschilderijen is het werk voor het eerst voor het publiek te zien tijdens de presentatie ‘Springer in Zaltbommel”, begin 2027 in de Grote Zaal van het museum.
Nóg een Springer gekocht
Oplettende bezoekers kennen bovenstaand schilderij dat het museum jarenlang in bruikleen had. Het hangt in de grote zaal en toont een deel van de Zaltbommelse Sint-Maartenskerk. De schilder is, evenals de maker van de recentelijk aangekochte aquarel, Cornelis Springer. Onlangs bood het eigenaarsechtpaar De Moel het doek te koop aan. En het Stadskasteel hapte gretig toe.
“We wilden er zeker van zijn dat dit unieke werk voor altijd in Zaltbommel zou blijven, én voor iedereen zichtbaar”, zegt conservator Roland Gieles. “Ook past het mooi in onze collectie omdat we meer werk van deze 19e-eeuwse kunstenaar hebben. Voor volgend jaar staat een kleine expositie van zijn werk op de rol.”
Springer behoorde in zijn tijd tot de top van de topografische schilders. Hij werkte graag in historische steden. In 1859 bezocht hij Zaltbommel, waar hij schetsen maakte van bijzondere monumenten, zoals de kerk en het Maarten van Rossemhuis. Zijn mooiste composities werkte de Amsterdammer uit in olieverf. Daarvan is dit doek, dat 48 x 39,5 cm meet, een voorbeeld.
